نکات کاربردی برای مصرف درست مکمل‌های دارویی

در مواردی که مواد غذایی به تنهایی نمی‌توانند نیاز بدن را به مواد معدنی و ویتامین‌های مختلف فراهم کنند، پزشکان دستور استفاده از ویتامین‌ها و مکمل‌های غذایی را صادر می‌کنند که به شکل شربت یا قرص ارائه می‌شوند و هر کدام دستورالعمل جداگانه برای مصرف دارند. پس لازم است زمان مصرف آنها را بدانید تا بهتر جذب سلول‌های بدن شوند.

کد خبر: ۳۵۰۶۹۷

تاریخ : ۱۹ مرداد ۱۴۰۴ - ۱۰:۱۸

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ نحوه  جذب ویتامین‌ها و مکمل‌های غذایی بسته به بازه زمانی مصرف آن‌ها دارد، چرا که ممکن است این مواد عملکرد و سوخت‌وساز بدن را تحت تأثیر قرار دهند.  به عنوان نمونه برخی از ویتامین‌ها جذب مواد غذایی را سرعت می‌بخشند، بنابراین باید آن‌ها را همراه غذا مصرف کنید، یا بعضی دیگر را که خواب‌آور هستند، بهتر است هنگام شب و قبل از خواب استفاده نمایید. باید توجه داشت که حتی در صورت درست مصرف نکردن  آن‌ها، می‌توانند برای بدن مضر باشند.

چه کسانی باید مکمل مصرف کنند؟

افراد با نیازهای خاص: زنان باردار یا شیرده، سالمندان، و کودکان در حال رشد.
افراد با کمبودهای تغذیه ای: کسانی که کمبود ویتامین ها یا مواد معدنی خاصی دارند.
افراد با رژیم های خاص: افرادی که رژیم گیاهخواری یا «وگان » دارند و ممکن است دچار کمبود ویتامین B12 یا آهن و... شوند.

ورزشکاران: برای تأمین انرژی و بهبود عملکرد بدنی.

موارد منع مصرف

مصرف بی رویه: استفاده بیش از حد از مکمل ها می تواند منجر به مسمومیت و مشکلات جدی شود (مانند مسمومیت با ویتامین A یا D).

حساسیت یا بیماری خاص: افراد دارای حساسیت و بیماری های مزمن (مانند مشکلات کلیوی یا کبدی) باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند.

تداخل دارویی: برخی مکمل ها ممکن است با داروهای دیگر تداخل داشته باشند (مانند تداخل کلسیم با داروهای تیروئید).

مولتی ویتامین‌ها

مولتی ویتامین‌ ها مکمل‌هایی هستند از ترکیب چندین ویتامین و مواد معدنی که بدن انسان به آن‌ها نیاز دارد، نقش آن‌ها در بدن کمک به بهبود سلامت عمومی، تقویت  سیستم ایمنی و حفظ سلامت پوست، مو و استخوان هامی‌کند.

شکل

قرص، کپسول یا شربت

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

صبح همراه با  وعده غذایی

مصرف همراه غذا به جذب بهتر ویتامین های محلول در چربی (مانند A، D، E، K)  کمک می کند.

ویتامین C

ویتامینC که به نام اسید اسکوربیک هم شناخته می‌شود به عنوان یک آنتی‌اکسیدان قوی عمل می‌کند و نقش مهمی در حفظ سلامت بدن دارد که باعث تقویت سیستم ایمنی، سنتز کلاژن و جذب بیشتر آهن می‌شود. این ویتامین یک ویتامین محلول در آب است.

منبع غذایی:  مرکبات (مانند پرتقال، لیمو، گریپ فروت)، توت فرنگی، کیوی، گوجه فرنگی و ...
کمبود آن:  درد مفاصل و عضلات،  خون‌ریزی لثه

شکل

قرص جویدنی
قرص جوشان
آمپول
شربت خوراکی

بهترین زمان مصرف و چرایی آن

صبح یا بعدازظهر

بهترین زمان مصرف قرص ویتامین‌C صبح‌ها و همراه با صبحانه است،  قرص‌های بلعیدنی را با یک لیوان آب کامل مصرف کنید.

ویتامین D

ویتامین D  یک ویتامین اساسی و مهم برای بدن است. برای جذب کلسیم و فسفر و در نتیجه، حفظ سلامت و استحکام استخوان‌ها ضروری است و نقش مهمی در تنظیم سیستم ایمنی  و حفظ سلامت مغز دارد.

منبع غذایی: زرده تخم مرغ، ماهی‌های چرب (سالمون، ماهی تن،   ماهی‌های خال مخالی) و منبع غیر خوراکی : نور خورشید

کمبود آن:  سبب افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های مزمن مانند دیابت نوع1، ام اس، و برخی از سرطان‌ها می‌شود.

شکل

قرص
کپسول
آمپول
قطره

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

همراه با وعده غذایی حاوی چربی (معمولا ناهار یا شام)

ویتامین D محلول در چربی است و چربی موجود در غذا جذب آن را بهبود می بخشد.

امگا-3 یا روغن ماهی

امگا 3 از اسیدهای چرب می‌باشد  که از مهم ترین خواص آن   می توان به کاهش تری گلیسیرید خون، تنظیم ضربان قلب، کاهش فشار خون، کاهش تجمع پلاکتی و جلوگیری از انعقاد خون، افزایش HDL یا کلسترول خوب، سلامت مغز و سیستم های عصبی به ویژه در افراد مبتلا به MS، کاهش دردهای ناشی از التهاب مفاصل و آرتروز اشاره کرد.

منبع غذایی:  این  اسید چرب معمولا در ماهی‌های چرب مانند سالمون، ساردین و  ماهی‌های خال مخالی یافت می‌شوند.

کمبود آن : خشکی پوست، ریزش مو،  ناخن‌های شکننده، بی ‌خوابی، تمرکز ضعیف، خستگی و درد مفصلی

شکل

کپسول ژلاتینی نرم

شربت

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

صبح همراه با  وعده غذایی

مصرف همراه غذا می تواند به کاهش مشکلات گوارشی مانند حالت تهوع کمک کند.

ویتامین های گروه B

این ویتامین ها محلول در آب هستند و  برای تبدیل غذا به انرژی، سلامت سیستم عصبی، ساخت سلول های خونی و عملکرد صحیح مغز ضروری هستند.

منبع غذایی:  گوشت، تخم‌مرغ، لبنیات، سبزیجات، غلات کامل و حبوبات

کمبود آن: خستگی و ضعف ،  مشکلات عصبی، کم خونی،  مشکلات پوستی

شکل

قرص، کپسول،  شربت،  آمپول،  اسپری بینی، اسپری بینی  (یک فرم جدیدتر)  و قرص زیرزبانی

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

صبح همراه با  وعده غذایی

این ویتامین‌ها به افزایش انرژی و کاهش خستگی کمک می کنند و بهتر است صبح مصرف شوند.

ویتامین K2  و K1

ویتامین های محلول در چربی است که نقش حیاتی در انعقاد خون و سلامت استخوان‌ها ایفا می کند. کمبود ویتامین K نادر است، زیرا بدن به طور طبیعی این ویتامین را تولید می کند و در بسیاری از مواد غذایی نیز یافت می شود.

منبع غذایی:  سبزیجات برگ سبز،  شلغم، گوجه‌فرنگی و  زرده تخم مرغ

کمبود آن: عوارض جانبی مصرف بیش از حد ویتامین K نادر است، اما ممکن است در نوزادان نارس یا افرادی که داروهای خاصی مصرف می‌کنند، ایجاد شود.

شکل

قرص
شربت
آمپول

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

همراه با وعده غذایی حاوی چربی

این ویتامین محلول در چربی است و جذب آن همراه غذا بهتر انجام می شود.

منیزیم

ماده معدنی ضروری برای بدن است که در بیش از ۳۰۰ واکنش آنزیمی نقش دارد. این واکنش‌ها در فرایندهای مهمی مانند تولید انرژی سلولی، ساخت پروتئین، عملکرد صحیح سیستم عصبی، انقباض عضلات و تنظیم قند ،  فشار خون  و حفظ سلامت استخوان‌ها، دندان‌ها و عملکرد صحیح قلب و کلیه نقش دارند.

منبع غذایی:  سبزیجات برگ سبز تیره (مثل اسفناج و کلم)، آجیل و دانه‌ها، غلات کامل، حبوبات، شکلات تلخ، ماهی، لبنیات، میوه‌ها (مثل موز و آووکادو)

کمبود آن: خستگی و ضعف عمومی، گرفتگی و اسپاسم عضلات، بی‌خوابی و اختلالات خواب، تیک‌های عصبی، سردرد و میگرن، افزایش فشار خون، افسردگی و اضطراب، ضعف و بی‌حالی و تپش قلب

شکل

قرص
کپسول
قرص جوشان و  پودر

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

شب قبل از خواب

منیزیم به آرامش بدن کمک می کند و می تواند کیفیت خواب را بهبود بخشد.

ویتامین A

ویتامین محلول در چربی است که برای بینایی، سلامت پوست،  رشد و نمو کودک، عملکرد سیستم ایمنی و تولید مثل

منبع غذایی:  جگر، تخم مرغ، لبنیات ، ماهی، هویج، کدو حلوایی، اسفناج، کلم پیچ، فلفل دلمه‌ای قرمز، میوه‌های زرد و نارنجی

کمبود آن:  مشکلات بینایی،خشکی پوست، تضعیف سیستم ایمنی و مشکلات  اختلال در عملکرد جنسی

شکل

کپسول‌های نرم ژلاتینی

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

همراه با وعده غذایی حاوی چربی

ویتامین A محلول در چربی است و مصرف آن همراه با غذاهای چرب جذب بهتری دارد.

ویتامین E

یک ویتامین محلول در چربی است که به عنوان یک آنتی اکسیدان قوی عمل می کند و برای سلامت پوست، مو و سیستم ایمنی بدن ضروری است.

منبع غذایی:  روغن های گیاهی و سبزیجات برگ دار

کمبود آن: ضعف عضلانی،  مشکلات هماهنگی،  بی‌حسی و سوزن سوزن شدن، مشکلات بینایی و ضعف سیستم ایمنی

شکل

قرص
کپسول

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

همراه با وعده غذایی حاوی چربی

این ویتامین محلول در چربی است و مصرف آن با غذاهای چرب جذب مؤثرتری دارد.

آهـن

آهن یک ماده معدنی ضروری برای بدن انسان است که نقش حیاتی در تولید گلبول‌های قرمز خون و انتقال اکسیژن به سلول‌ها دارد.  تولید هموگلوبین، انتقال و ذخیره اکسیژن، تولید انرژی،  عملکرد شناختی مغز و سیستم ایمنی از نقش های اصلی آهن است.
منبع غذایی:   منابع حیوانی: گوشت قرمز، مرغ، ماهی و  منابع گیاهی: عدس، لوبیا، اسفناج، بروکلی
کمبود آن: خستگی و ضعف، رنگ‌پریدگی، سرگیجه و سردرد، تپش قلب، مشکل در تمرکز،  احساس سرما، ریزش مو

شکل

قرص
کپسول
شربت و قطره

بهترین زمان مصرف و چرایی آن

صبح با معده خالی یا همراه با  ویتامین C

ویتامین C جذب آهن را افزایش می دهد، در حالی که مصرف لبنیات یا کافئین جذب آن را کاهش می دهد.

زینک (روی)

ماده معدنی ضروری برای بدن است که نقش‌های حیاتی متعددی در حفظ سلامتی ایفا می‌کند. این ماده به تقویت سیستم ایمنی، ترمیم زخم‌ها، عملکرد صحیح حس‌های بویایی و چشایی و همچنین رشد و تقسیم سلولی کمک می‌کند.
منبع غذایی:  گوشت قرمز، مرغ و ماهی، صدف ،  آجیل‌ها به خصوص بادام هندی و غلات کامل

کمبود آن: ضعف سیستم ایمنی، ریزش مو، اختلالات پوستی، کاهش حس چشایی و بویایی و  تأخیر در رشد به ویژه در کودکان و نوجوانان.

شکل

قرص
کپسول
شربت
قرص جوشان

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

قبل از خواب یا بین وعده‌های غذایی

مصرف زینک با معده خالی جذب بهتری دارد اما ممکن است برای برخی افراد باعث ناراحتی معده شود.

پروبیوتیک‌ها

میکروارگانیسم‌های زنده‌ای هستند  مانند باکتری‌ها و مخمرها  که به طور طبیعی در بدن انسان به ویژه در دستگاه گوارش وجود دارند  و نقش مهمی در حفظ تعادل میکروبی روده ایفا می‌کنند که شامل تقویت سیستم ایمنی، کاهش التهاب، جلوگیری و درمان اسهال و بهبود عدم تحمل لاکتوز می‌شود.

منبع غذایی:  ماست پروبیوتیک،  کفیر، ترشیجات،  پنیر گودا،  کیمچی و کلم ترش
کمبود آن:  مشکلات گوارشی،  ضعف سیستم ایمنی،  افسردگی، اضطراب و نوسانات خلقی.

شکل

شربت
قرص
پودر

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

ناشتا یا قبل از خواب

معده خالی شرایط بهتری برای رسیدن پروبیوتیک ها به روده فراهم می کند.

کلسیم

یک ماده معدنی حیاتی برای بدن است که نقش اساسی در حفظ سلامتی استخوان‌ها، دندان‌ها، عملکرد عضلات، اعصاب و بسیاری از فرایندهای حیاتی دیگر دارد.
منبع غذایی:  لبنیات، سبزیجات برگ سبز تیره (اسفناج، کلم بروکلی)، ماهی‌های کنسرو شده با استخوان (ساردین، سالمون) ، بادام، توفو و محصولات سویا
کمبود آن: پوکی استخوان، استئوپنی ، تغییرات دندانی، ضعف عضلات، مشکلات عصبی و افزایش خطر ابتلا به برخی بیماری‌ها

شکل

قرص

کپسول

شربت

ساشه

آمپول

پودر جوشان

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

در شب قبل از خواب یا همراه با وعده غذایی

برخی مطالعات نشان داده اند که جذب کلسیم هنگام خواب بهتر است.

فیبر مکمل

این مکمل‌ها به بهبود عملکرد دستگاه گوارش، کاهش یبوست، کنترل قند خون و کمک به کاهش وزن کمک می‌کنند.  فیبرها باید با مصرف آب کافی صورت بگیرد.

منبع غذایی:  میوه‌ها ، سبزیجات مانند کلم بروکلی، اسفناج، هویج، غلات کامل، حبوبات، آجیل و دانه‌ها
کمبود آن:  مشکلات گوارشی، اختلال در جذب مواد مغذی، افزایش وزن و چاقی، نوسانات قند خون، افزایش خطر بیماری‌های قلبی، خستگی و کمبود انرژی و تضعیف سیستم ایمنی

شکل

پودر
قرص
کپسول

بهترین زمان مصرف  و چرایی آن

قبل از وعده غذایی یا میان وعده

به بهبود عملکرد گوارشی کمک کرده و احساس سیری را افزایش می دهد.

{$sepehr_key_143071}