خانواده؛ سنگری برای حفظ آرامش و هویت

در روزگار رسانه‌های پرزرق‌وبرق، بخشی از خانواده‌ها گرفتار فاصله عاطفی والدین و فرزندان هستند.

کد خبر: ۳۶۸۱۷۳

تاریخ : ۰۴ آبان ۱۴۰۴ - ۱۴:۵۴

نوشته

خانواده، نخستین جایی است که انسان چشم به جهان می‌گشاید و نخستین قلب‌هایی که برای او می‌تپند، پدر و مادرند. آنچه فرزند در این محیط کوچک ولی بسیار اثرگذار می‌آموزد، در تمام مراحل زندگی با او همراه خواهد بود. خانواده فقط سقفی برای زندگی مشترک و رفع نیاز‌های مادی نیست، بلکه پایگاه شکل‌گیری شخصیت، ایمان و هویت فرد است.

وقتی خانه روشن به نور ایمان، محبت و معنویت باشد، فرزندان با روحیه‌ای قوی، بااخلاق، مؤمن و باهویت وارد جامعه می‌شوند. اما اگر این پایگاه ضعیف باشد، هر نسلی که بر آن بنا شود، متزلزل و آسیب‌پذیر خواهد بود.

در شرایط امروز که زندگی مدرن، سبک‌های تربیتی برآمده از فرهنگ‌های بیگانه و هجوم رسانه‌های مجازی، ارزش‌های اصیل را نشانه گرفته‌اند، نقش خانواده بیش از هر زمان دیگر حساس و حیاتی شده است. گاهی مشاهده می‌کنیم کودکی که هنوز به مدرسه نرفته است، شخصیتش را نه از خانه، بلکه از فضای مجازی، کارتون‌های غربی و سلبریتی‌های بی‌الگو اقتباس می‌کند؛ این یعنی خانواده میدان نبرد فرهنگی شده است واگر غفلت کنیم، دشمن ارزش‌های نسل را تغییر می‌دهد.

فرهنگ ایرانی اسلامی همواره خانواده را کانون رشد انسان، مرکز انتقال ایمان و اخلاق و قوی‌ترین ریشه هویتی جامعه دانسته است. تاریخ ما گواه است که هرگاه خانواده استوار بوده، جامعه نیز دربرابر بحران‌ها از اعتقادی‌ترین تا اجتماعی‌ترین آنها، محفوظ مانده است.

بنابراین، بازگشت به تربیت اصیل خانوادگی، یعنی حفاظت از آینده فرزندان، آینده جامعه و آینده ایمان. خانواده نقطه آغاز تغییر است؛ اگر این نقطه را بسازیم و تقویت کنیم، مسیر آینده نیز روشن و استوار خواهد بود.

خانواده؛ نخستین مدرسه هویت

در خانواده است که فرزند نخستین درس ایمان، غیرت، ادب، حیا و عشق به وطن را می‌آموزد.

خانواده مرکز شکل‌گیری هویت انسان است و اگر دچار غفلت شود، نسل آینده با بحران هویت روبه‌رو خواهد شد.

نگاه دین به نقش خانواده

دغدغه تربیت ایمانی نسل آینده، آموزه‌ای الهی و بنیادی است. در قرآن کریم آمده است: «رَبِّ اجْعَلْنِی مُقِیمَ الصَّلاه وَ مِنْ ذُرِّیَّتِی.»

در اینجا حضرت ابراهیم (ع) از خدا می‌خواهد که نسلش، اهل ایمان و عبادت باشند؛ یعنی دغدغه هویت ایمانی نسل آینده، از پایه‌های تربیت الهی است.

پیامبر اکرم (ص) در حدیثی تأکید می‌کنند: «أکرِموا أولادَکُم و أحسِنوا آدابَهُم: فرزندانتان را گرامی بدارید و به نیکوترین آداب، تربیت کنید.»

تربیت آمیخته با احترام، پاسداری از ادب، ایمان و فرهنگ دینی است.

چالش امروز؛ فاصله درون خانه

پدری که از برنامه درسی و دغدغه‌های فرزند خود بی‌خبر است یا مادری که فرصت گفت‌و‌گو و همراهی با او را ندارد، نمی‌تواند انتظار تربیت کامل داشته باشد.

مثال روزمره:

خانواده‌ای که شب‌ها به‌جای دورهمی و گفت‌و‌گو، هر عضو در گوشی یا شبکه‌های اجتماعی خود غرق است، فرصت تربیت عاطفی و دینی را از دست می‌دهد.

سنگر مقاومت فرهنگی

امروز میدان نبرد فرهنگی، خانه‌هاست. دشمن تلاش می‌کند نسل جوان را از ایمان، زبان و فرهنگ خودش جدا کند و او را مصرف‌گرا بار آورد. اما خانواده مؤمن ایرانی، سنگر مقاومت است؛ جایی که قرآن، محبت اهل‌بیت (ع) و غیرت ملی با زبان فارسی درهم می‌آمیزند.

تربیت عملی، نه‌فقط گفتاری

فرزندان با چشم یاد می‌گیرند، نه فقط با گوش.

وقتی پدر و مادر در خانه نماز می‌خوانند، کار خیر انجام می‌دهند و رفتار اخلاقی دارند، این رفتار‌ها در جان کودک ثبت می‌شود.

مثال عملی:

تلاش فرزند برای شرکت در نمازجماعت یا کمک به نیازمندان، درس همیشگی انسان‌دوستی و ایمان خواهد بود.

{$sepehr_key_161901}

راهکار‌های کاربردی برای خانواده‌های امروز

۱. حفظ فضای قرآنی و معنوی در خانه؛

۲. گفت‌و‌گو و وقت‌گذرانی روزانه پدر و مادر با فرزندان؛

۳. مشارکت در فعالیت‌های مشترک مانند بازی، مطالعه یا ورزش؛

۴. آشنا کردن کودکان با تاریخ و ارزش‌های اسلامی‌ایرانی؛

۵. تقویت سبک زندگی ایرانی‌اسلامی در رفتار و ظاهر؛

۶. ایجاد حس هویت و افتخار نسبت‌به ایران و اسلام.

خانواده، پایه‌گذار آینده یک ملت است. اگر خانواده استوار باشد، ایمان، اخلاق و هویت نسل آینده نیز پایدار می‌ماند.

هیچ تهاجمی توان مقابله با جامعه‌ای را ندارد که فرزندانش در آغوش خانواده‌ای اهل محبت، ایمان و فرهنگ پرورش یافته‌اند.