قطعی برق در خراسان رضوی | خاموشی‌‌ها چگونه تولید و کشاورزی را زمین‌گیر کرد؟

رئیس شورای راهبردی کمیسیون‌های اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی، می‌گوید: محدودیت‌های برق، به‌ویژه تعطیلی دو روزه واحد‌های صنعتی در هفته، علاوه‌بر افزایش بهای تمام‌شده محصولات، برنامه‌ریزی تولید را مختل کرده و نگرانی تولیدکنندگان را نسبت به حفظ بازار‌های داخلی و صادراتی افزایش داده است.

کد خبر: ۴۳۰۷۳۹

تاریخ : ۲۴ تير ۱۴۰۵ - ۰۸:۴۶

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ گرما، فرسودگی زیرساخت‌ها، سوء‌مدیریت، ناترازی عرضه و تقاضا برای انرژی الکتریسیته و حالا اضافه‌شدن جنگ، برق را گاه و بیگاه از شریان تولید خارج می‌کند. مثل همه تابستان‌های چند سال گذشته و حتی زمستان‌هایش. تابستان‌ها گرما و افزایش مصرف انرژی و زمستان‌ها افزایش مصرف سوخت و کمبود سوخت برای نیروگاه‌ها درنهایت به قطع برق ختم می‌شود. حالا هم داستان تکراری هر سال از سر گرفته شده است. سیاست‌های فعلی مدیریت مصرف برق منجر به محدودیت‌های اجباری در مصرف برق صنایع شده است. این محدودیت‌ها نه‌تنها ظرفیت تولید موجود را تحت فشار قرار می‌دهد بلکه با ایجاد اختلال در زنجیره تأمین مواد اولیه و تولید کالا‌های واسطه‌ای می‌تواند بازار داخلی را دچار نوسان کرده و تعهدات صادراتی صنایع را با چالش روبه‌رو کند.

در خراسان رضوی، پیامد‌های ناترازی برق به‌دلیل ساختار اقتصادی استان، گسترده‌تر از بسیاری از مناطق کشور است. بخش مهم اقتصاد استان بر دوش واحد‌های کوچک و متوسط، صنایع غذایی، معدنی، نساجی، پلاستیک، کشاورزی و خدمات، به‌ویژه گردشگری و اقامت، قرار دارد؛ بنابراین هر ساعت خاموشی، زنجیره وسیعی از کسب‌وکار‌ها را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.

کوچک‌مقیاس‌بودن بسیاری از واحد‌های تولیدی نیز امکان مقابله با این شرایط را محدود کرده است. برخلاف صنایع بزرگ، بسیاری از این بنگاه‌ها توان مالی لازم برای احداث نیروگاه، استفاده از مولد‌های اختصاصی یا خرید برق سبز را ندارند و ناچارند تبعات خاموشی‌ها را به‌طور مستقیم تحمل کنند.

از سوی دیگر، خاموشی‌ها فقط به بخش صنعت محدود نمی‌شود. اختلال در فعالیت هتل‌ها و مراکز خدماتی، کیفیت خدمات به زائران را کاهش می‌دهد و در بخش کشاورزی نیز بر عملکرد چاه‌های آب، سامانه‌های آبیاری و واحد‌های تولیدی اثر می‌گذارد. در چنین شرایطی، ناترازی برق دیگر صرفا یک چالش انرژی نیست، بلکه به مانعی برای تولید، اشتغال، سرمایه‌گذاری و بهره‌وری اقتصادی استان تبدیل شده است.

افزایش هزینه، کاهش بهره‌وری

رئیس شورای راهبردی کمیسیون‌های اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی، با بیان اینکه خاموشی‌های مکرر برق، هزینه تولید را به شکل محسوسی افزایش داده است، می‌گوید: محدودیت‌های برق، به‌ویژه تعطیلی دو روزه واحد‌های صنعتی در هفته، علاوه‌بر افزایش بهای تمام‌شده محصولات، برنامه‌ریزی تولید را مختل کرده و نگرانی تولیدکنندگان را نسبت به حفظ بازار‌های داخلی و صادراتی افزایش داده است.

حسین محمودی خراسانی می‌افزاید: ناترازی برق امروز دیگر تنها یک مسئله حوزه انرژی نیست، بلکه به یکی از موانع جدی تولید، سرمایه‌گذاری و حفظ اشتغال تبدیل شده است.

به گفته او واحد‌های تولیدی حتی در زمان تعطیلی اجباری نیز ناچار به پرداخت هزینه‌هایی مانند حقوق، بیمه و استهلاک تجهیزات هستند و در مواردی نیز برای ادامه فعالیت به استفاده از برق یا سوخت جایگزین روی می‌آورند که این موضوع هزینه‌های تولید را بیش از پیش افزایش می‌دهد. از سوی دیگر، خاموشی‌های مکرر و پیش‌بینی‌ناپذیر، نظم خطوط تولید را بر هم می‌زند و انجام تعهدات و تحویل بموقع سفارش‌ها را با دشواری مواجه می‌کند.

رئیس انجمن مدیران صنایع خراسان رضوی با اشاره به پیامد‌های ادامه این روند تأکید می‌کند: تداوم ناپایداری در تأمین برق، کاهش ظرفیت تولید، افت سرمایه‌گذاری، از دست رفتن بخشی از بازار‌ها و حتی تعطیلی برخی واحد‌های صنعتی را به دنبال خواهد داشت. از این رو، تأمین پایدار برق و کاهش خاموشی‌های پیش‌بینی‌ناپذیر، یکی از الزامات اصلی حفظ تولید و رشد اقتصادی کشور است.

مشکلات قطعی برق برای صنعت

یک تولیدکننده ورق‌های PVC و فعال حوزه صنعت، می‌گوید: قطعی برق واحد تولیدی آنها که در ابتدا از یک روز در هفته آغاز شده بود، اکنون به دو روز در هفته رسیده و در برخی هفته‌ها نیز با ابلاغ محدودیت‌های جدید، عملا بخش زیادی از زمان تولید از دست می‌رود.

به گفته وحید مدیریان در صنعت تولید ورق‌های PVC، قطع برق بدون اطلاع قبلی می‌تواند خسارت‌های جالب توجهی به تجهیزات وارد کند، زیرا در صورت باقی‌ماندن مواد اولیه داخل دستگاه، به دلیل حرارت بالا امکان آسیب‌دیدن قطعات وجود دارد. سال گذشته نیز واحد تولیدی آنها به همین دلیل متحمل خسارت شد و از آن زمان ناچار شده‌اند با احتیاط بیشتری فعالیت کنند.

او ادامه می‌دهد: هرچند امسال این اطلاع‌رسانی انجام شده، اما در این صنعت نیاز به تولید مداوم (تولید ۲۴ ساعته) است. باتوجه به قطع برق در روز‌های سه‌شنبه و چهارشنبه عملا تولید در روز پنجشنبه را نیز به‌دلیل تعطیلی روز جمعه تحت‌الشعاع قرار می‌دهد.

این فعال حوزه صنعت با بیان اینکه خسارت قطعی برق فقط به همان ساعات خاموشی محدود نمی‌شود، تأکید می‌کند: پراکندگی زمان خاموشی‌ها نیز امکان برنامه‌ریزی برای تولید را از واحد‌های صنعتی گرفته است. به گفته او، برآورد‌ها نشان می‌دهد که در سال ۱۴۰۴ برخی ماه‌ها، عملا تنها حدود شش روز تولید مؤثر داشته‌اند و حتی جابه‌جایی شیفت‌های کاری برای جبران این زمان نیز همیشه امکان‌پذیر نیست.

{$sepehr_key_231058}

خدمت به زائران در بی‌برقی

رئیس جامعه هتل‌داران خراسان رضوی درباره تأثیر قطع برق بر هتل‌داری که بخش مهمی از خدمات گردشگری استان است می‌گوید: قطعی برق، خسارت‌های زیادی به واحد‌های اقامتی وارد می‌کند و تبعات آن فقط به زیان مالی هتل‌ها محدود نمی‌شود، بلکه مستقیما بر کیفیت خدمات‌رسانی به زائران و رضایت آنها نیز اثر می‌گذارد. به گفته محمود مادرشاهیان در فصل تابستان که اوج سفر به مشهد است، تداوم خاموشی‌ها می‌تواند ماندگاری زائران را کاهش داده و تجربه نامطلوبی از سفر برای آنها رقم بزند.

وی می‌افزاید: قطع برق، علاوه‌بر آسیب احتمالی به تجهیزات و تأسیسات برقی هتل‌ها از جمله پمپ‌ها، یخچال‌ها، تلویزیون‌ها و سایر تجهیزات، ممکن است به دلیل نوسانات ناشی از وصل و قطع برق، خسارت‌هایی را نیز به این وسایل وارد کند. همچنین اختلال در خدماتی مانند آسانسورها، به‌ویژه برای سالمندان و افراد کم‌توان، می‌تواند مشکلات و حتی مخاطراتی برای زائران ایجاد کند.

رئیس جامعه هتل‌داران خراسان رضوی با اشاره به اینکه خاموشی‌ها بدون هماهنگی قبلی با جامعه هتل‌داران است ادامه می‌دهد: تاکنون اطلاع‌رسانی مشخصی درباره زمان و نحوه اجرای این محدودیت‌ها به جامعه هتل‌داران انجام نشده و این موضوع برنامه‌ریزی برای مدیریت خدمات را دشوار کرده است.

مادرشاهیان با تأکید بر لزوم توجه ویژه به مراکز اقامتی، خواستار برگزاری نشست مشترک میان شرکت توزیع برق و جامعه هتل‌داران شده و می‌افزاید: انتظار می‌رود با هماهنگی و برنامه‌ریزی، راهکاری برای کاهش یا به حداقل رساندن خاموشی‌ها در هتل‌ها اتخاذ شود تا ضمن جلوگیری از خسارت به واحد‌های اقامتی، از نارضایتی زائران و آسیب به جایگاه مشهد به‌عنوان مقصد اصلی زیارتی کشور نیز جلوگیری شود.

قطع برق، مرگ تولید

قطعی‌های مکرر برق، بخش‌های مختلف کشاورزی را با چالش‌های متعددی روبه‌رو کرده است، از اختلال در سامانه‌های آبیاری و گلخانه‌ها گرفته تا واحد‌های دام و طیور که پایداری برق، نقشی حیاتی در استمرار فعالیت آنها دارد. در همین رابطه، رئیس اتحادیه پرورش‌دهندگان مرغ گوشتی خراسان رضوی، از تبعات خاموشی‌ها بر صنعت مرغداری استان با اشاره به حساسیت بالای واحد‌های مرغداری نسبت به قطعی برق، می‌گوید: هرگونه اختلال در تأمین برق می‌تواند روند نگهداری گله را با مشکل مواجه کند، زیرا تجهیزات تهویه، سیستم‌های خنک‌کننده و تجهیزات کنترل دما به طور مداوم باید فعال باشند و از کار افتادن آنها، به‌ویژه در فصل گرما، می‌تواند خسارت‌زا باشد.

محمد ضربی می‌افزاید: موتور‌های برق اضطراری فقط برای شرایط کوتاه‌مدت طراحی شده‌اند و استفاده مداوم از آنها، علاوه بر افزایش هزینه سوخت و نگهداری، پاسخگوی خاموشی‌های طولانی‌مدت نیست. به گفته ضربی، در شرایط فعلی نیز هزینه تأمین سوخت این مولد‌ها فشار مضاعفی را به واحد‌های مرغداری تحمیل می‌کند.

او تأکید می‌کند: در روز‌های گرم سال، قطع برق به‌معنای توقف سیستم‌های تهویه و خنک‌کننده است؛ موضوعی که سلامت و شرایط نگهداری مرغ‌ها را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد و می‌تواند خسارت‌های جدی برای تولیدکنندگان به همراه داشته باشد.

{$sepehr_key_231059}