کشف جدید در درمان فشار خون بالا

پژوهشگران با شناسایی نواحی کوچک در سلول‌های دیواره رگ‌های خونی، سرنخ‌های جدیدی درباره نحوه تنظیم فشار خون به دست آورده‌اند؛ کشفی که می‌تواند در آینده به تولید دارو‌های دقیق‌تر برای کنترل فشار خون بالا با عوارض جانبی کمتر منجر شود.

کد خبر: ۴۳۹۶۰۲

تاریخ : ۳۱ مرداد ۱۴۰۵ - ۱۱:۴۵

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، فشار خون بالا یا پرفشاری خون، یکی از شایع‌ترین مشکلات سلامت در سراسر جهان است. این بیماری اغلب بدون علائم آشکار ایجاد می‌شود و به همین دلیل ممکن است فرد سال‌ها به آن مبتلا باشد، بدون اینکه از وضعیت خود آگاه باشد.

فشار خون، نیرویی است که جریان خون هنگام حرکت در رگ‌ها به دیواره سرخرگ‌ها وارد می‌کند. هنگامی که این فشار برای مدت طولانی بالا بماند، می‌تواند به رگ‌های خونی آسیب برساند و فشار مضاعفی بر اندام‌های مهم بدن وارد کند.

تداوم این وضعیت خطر حمله قلبی، سکته مغزی، نارسایی قلبی، بیماری کلیوی و دیگر مشکلات جدی را افزایش می‌دهد. از آنجا که آسیب‌های ناشی از فشار خون بالا به‌تدریج ایجاد می‌شوند، کنترل زودهنگام آن نقش مهمی در حفظ سلامت در بلندمدت دارد.

پژوهشگران دانشکده پزشکی دانشگاه ویرجینیا، یکی از سازوکار‌های اساسی کنترل اندازه رگ‌های خونی را بررسی می‌کنند. تمرکز آنان بر کلسیم موجود در سلول‌های عضلانی دیواره رگ‌ها است. این سلول‌ها که سلول‌های عضله صاف نام دارند، برخلاف عضلات دست و پا که به‌صورت ارادی حرکت می‌کنند، به‌طور خودکار فعالیت می‌کنند و در تنظیم بسیاری از عملکرد‌های بدن نقش دارند.

سلول‌های عضله صاف در رگ‌های خونی می‌توانند منقبض یا شل شوند. هنگامی که این سلول‌ها منقبض می‌شوند، فضای داخل رگ باریک‌تر شده و عبور خون دشوارتر می‌شود در نتیجه فشار خون افزایش می‌یابد. با شل شدن این عضلات، رگ‌های خونی گشاد می‌شوند و خون راحت‌تر جریان پیدا می‌کند.

کلسیم، نقش مهمی در ارسال پیام به سلول‌های عضلانی برای انقباض دارد. به همین دلیل، برخی از دارو‌های پرکاربرد برای درمان فشار خون بالا با عنوان مسدودکننده‌های کانال کلسیم شناخته می‌شوند. این دارو‌ها ورود کلسیم به برخی سلول‌ها را کاهش می‌دهند، به شل شدن رگ‌های خونی کمک می‌کنند و در نهایت فشار خون را پایین می‌آورند.

مسدودکننده‌های کانال کلسیم می‌توانند بسیار موثر باشند، اما کلسیم در بسیاری از فرایند‌های بدن نقش دارد، بنابراین دارو‌هایی که بر انتقال کلسیم تاثیر می‌گذارند، گاهی می‌توانند عوارضی مانند تورم مچ پا، سرگیجه، سردرد یا تغییر ضربان قلب ایجاد کنند.

پژوهشگران دانشگاه ویرجینیا دریافتند کنترل کلسیم در سلول‌های رگ‌های خونی بسیار سازمان‌یافته‌تر از چیزی است که پیش‌تر تصور می‌شد. آنان دو ناحیه کوچک درون این سلول‌ها را شناسایی کردند که به نظر می‌رسد مانند مراکز کنترل مهم عمل می‌کنند.

این نواحی به هماهنگ کردن پیام‌هایی کمک می‌کنند که به رگ‌های خونی می‌گویند چه زمانی منقبض و چه زمانی شل شوند. پژوهشگران نقش آنها را به رهبر ارکستر تشبیه می‌کنند که بخش‌های مختلف ارکستر را برای اجرای هماهنگ هدایت می‌کند. هنگامی که این کنترل دقیق مختل شود، تعادل موجود نیز می‌تواند برهم بخورد و رگ‌های خونی بیش از حد لازم منقبض بمانند، وضعیتی که می‌تواند به افزایش فشار خون منجر شود.

{$sepehr_key_241374}

اهمیت این یافته در آن است که می‌تواند اهداف دقیق‌تری برای تولید دارو‌های آینده در اختیار دانشمندان قرار دهد. به جای آنکه دارو‌ها به‌طور گسترده بر کلسیم موجود در سلول تاثیر بگذارند، شاید در آینده بتوان فعالیت سامانه‌های کوچک‌تری را تغییر داد که به‌طور مستقیم انقباض رگ‌ها را کنترل می‌کنند.

چنین رویکردی می‌تواند در نهایت به کاهش فشار خون با عوارض جانبی کمتر منجر شود، با این حال، این کشف هنوز در مرحله تحقیقات آزمایشگاهی اولیه است و به معنای آماده بودن درمان جدیدی برای بیماران نیست.

دانشمندان ابتدا باید عملکرد این مراکز کنترل را با جزئیات بیشتری بررسی کنند. همچنین باید مشخص شود آیا می‌توان دارو‌هایی تولید کرد که به‌طور ایمن این نواحی را هدف قرار دهند و آیا چنین رویکردی واقعا می‌تواند در افراد مبتلا به پرفشاری خون، بهبود قابل‌توجهی ایجاد کند یا خیر.

در حال حاضر، درمان‌های موجود برای فشار خون بالا همچنان اهمیت زیادی دارند. پزشکان بر اساس شرایط هر بیمار ممکن است تغییر سبک زندگی و مصرف دارو‌هایی مانند مسدودکننده‌های کانال کلسیم، مهارکننده‌های آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE)، مسدودکننده‌های گیرنده آنژیوتانسین و دارو‌های ادرارآور را توصیه کنند.

عادات سالم نیز می‌توانند تاثیر قابل‌توجهی داشته باشند. فعالیت بدنی منظم، کاهش مصرف نمک، حفظ وزن سالم و ترک سیگار می‌توانند به کاهش خطر بیماری‌های قلبی‌عروقی کمک کنند.

این پژوهش دانشگاه ویرجینیا به درک بهتر دانشمندان از نحوه کنترل فشار خون در بدن کمک می‌کند. پژوهشگران امیدوارند با شناخت دقیق‌تر نحوه فعالیت پیام‌های کلسیمی در سلول‌های رگ‌های خونی، در آینده بتوانند درمان‌هایی هدفمندتر، موثرتر و قابل‌تحمل‌تر برای بیماران توسعه دهند.

منبع: ایسنا