مشجری: آنالیز، رکن اصلی والیبال مدرن است

نوید مشجری، تنها مشهدی تیم‌ملی والیبال گفت: در تیم ملی والیبال با ولاسکو، کوآچ، لوزانو، کولاکوویچ و حالا هم آلکنو همکاری می‌کنم.

کد خبر: ۶۷۲۵۲

تاریخ : ۲۶ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۰۹:۴۹

نوشته

مرتضی اخوان | شهرآرانیوز؛ کافی است به مردان گوشی‌به‌گوش و تبلت‌به‌دست سالن‌های والیبال نگاه کنید. آن‌ها که مدام با نیمکت و کادر فنی در ارتباط‌اند، بیش از همه در گوش مربیان اعداد و آماری را می‌خوانند که مسیر بازی را تغییر می‌دهد. هیجان دست‌مریزاد یک بازگشت رؤیایی از ۸ پوئن عقب‌افتاده ۲۴ بر ۱۶ متعلق به کسی است که شاید کمتر بیننده تلویزیونی یا تماشاچی حاضر در سالن او را بشناسد یا ببیند، اما درواقع ستون اصلی این موفقیت است. شاید بتوان گفت آنالیزور‌ها در والیبال، امروز بیش از هر رشته دیگری نقشی تعیین‌کننده دارند.

هنر آنالیز اعداد و آمار این است که در سخت‌ترین شرایط بازی به کمک سرمربی می‌آید تا تیم بتواند نتیجه ازدست‌رفته را برگرداند و فاتح میدان باشد. نوید مشجری، آنالیزور جوان مشهدی، ۱۰ سال است که به‌عنوان آنالیزور اول تیم‌ملی والیبال بزرگ‌سالان ایران کار می‌کند و حالا تنها نماینده شهر در تیم‌ملی است و بعید است تا زمان اعزام سروقامتان به المپیک توکیو، مشهد نماینده دیگری در اردوی تیم‌ملی داشته باشد. همین بهانه‌ای شد تا با او از آنالیز در والیبال و راز‌های کامیابی والیبال ایران در یک دهه گذشته سخن بگوییم.

فکر کنم باید از ۱۵ سال پیش شروع کنیم. جایی که نوید مشجری والیبال را برای والیبال کنار گذاشت.

تعبیر خوبی است. من در سطح نوجوانان و جوانان مشهد والیبال بازی می‌کردم، اما یک‌جایی باتوجه‌به اینکه رشته تحصیلی‌اش کامپیوتر بود، این ایده به ذهنم رسید که نرم‌افزاری برای آنالیز در والیبال طراحی کنم؛

و این آغاز مسیر جدید زندگی شما بود؟

بله. همان موقع متوجه شدم نرم‌افزاری ایتالیایی دراین‌زمینه وجود دارد. آن را تهیه کردم و از آن به بعد بود که کار آنالیز والیبال را آغاز کردم.

چه سالی؟

سال ۸۶ بود که کارم را در تیم بانک صادرات مشهد که آن‌موقع به سرمربیگری جبار قوچان‌نژاد در لیگ برتر بود، شروع کردم. خداراشکر جبار و دستیارانش از من استقبال کردند و به من دل‌گرمی دادند. بعد از آن بود که در کلاس‌های آنالیزوری فدراسیون شرکت کردم و نفر اول کلاس شدم.

از همان‌جا آنالیزور تیم‌ملی شدید؟

نه، سال ۹۰ بود که با ورود خولیو ولاسکو به ایران، فدراسیون از من و مهران‌پور، یکی‌دیگر از نفرات برتر آن کلاس، دعوت کرد تا در تیم‌ملی کارمان را شروع کنیم. مدتی آنالیزور دوم بودم. اما بعد از پایان قرارداد پائولو جی‌آردینری، آنالیزور ایتالیایی، ولاسکو به من گفت می‌خواهم به تو اعتماد کنم و من را آنالیزور اول تیم‌ملی کرد. از آن به بعد تا امروز در تیم‌ملی آنالیزور هستم.

با مربیان بزرگی هم کار کردید.

همین‌طور است. ولاسکو، کوآچ، لوزانو، کولاکوویچ و حالا هم آلکنو.

کدام دوره را برای والیبال ایران دوره بهتری می‌دانید؟

من از هرکدام از این عزیزان یک چیزی یاد گرفتم. معتقدم همه آن‌ها فلسفه کاری خودشان را در والیبال داشتند و چهره‌های کارنامه‌دار والیبال جهان بودند. اما چون به‌هرحال نفرات اول همیشه شاخص‌ترند، شاید بتوانم بگویم ولاسکو تأثیرگذاری بیشتری روی والیبال ایران داشت.

در این سال‌ها کار آنالیزوری در تیم‌های باشگاهی را هم انجام دادید؟

بله. من معمولا ۶ ماه اول سال در خدمت تیم‌ملی هستم و ۶ ماه دوم سال در زمان برگزاری لیگ در اختیار باشگاه‌ها هستم.

در چه باشگاه‌هایی کار کردید؟

در سال‌های ۸۸ تا ۹۰ در خدمت باشگاه‌های بانک صادرات و ابومسلم مشهد بودم. بعد به گیتی‌پسند رفتم. برهه‌‎ای در پیکان و ۵ سال هم با شهرداری ارومیه در لیگ برتر بودم. سال ۹۷ به‌عنوان آنالیزور به تیم العربی قطر رفتم و در بازگشت هم ۲ سالی در خدمت باشگاه سایپا بودم.

برگردیم به بحث آنالیز. از نقش آنالیز در والیبال مدرن بگویید. فکر می‌کنم بخشی از موفقیت‌های تیم‌ملی ما در یک دهه گذشته برای استفاده درست و اصولی از هنر آنالیز در والیبال است.

ماهیت رشته والیبال به‌شکلی است که با اعداد و آمار سروکار دارد و آنالیز به سرمربی کمک می‌کند تا خیلی راحت‌تر تصمیم بگیرد. از طرفی امروزه آنالیز به رکن اصلی والیبال مدرن تبدیل شده است و در امر تجزیه و تحلیل خیلی کمک‌کننده است.

فرایند آنالیز هنگام بازی مهم‌تر است یا پیش از بازی؟

فرایند تحلیل آنالیز از قبل بازی شروع می‌شود و تا بعد از بازی هم ادامه دارد. ما ابتدا پیش از بازی تحلیل و آنالیزی از وضعیت تیم حریف و بازیکنان خودمان در اختیار سرمربی قرار می‌دهیم. در حین بازی هم اگر تغییراتی در حریف و حتی در نحوه عملکردی بازیکنان خودی به‌وجود بیاید، با سرمربی در میان می‌گذاریم. اما این پایان کار نیست و بعد از بازی هم لازم است تیم خودمان را بیشتر آنالیز کنیم.

آنالیز در ایران یک دهه است که جدی شده است؛ درست است؟

همین‌طور است؛ حالا چند سال قبل‌تر. از زمان حضور «پارک» در ایران، بحث آنالیز وارد کشورمان شد و جوان‌های بااستعداد زیادی به این کار گراییدند.

الان همه تیم‌های لیگ برتر والیبال ما آنالیزور دارند؟

تقریبا. فصل قبل فقط یکی‌دو تیم آنالیزور نداشتند، آن‌هم به این دلیل که برخی باشگاه‌ها مشکلات مالی دارند و ترجیح می‌دهند این کار را خود مربی با شیوه‌های دستی انجام بدهد.

مگر استفاده از آنالیزور چقدر هزینه دارد؟

ما باید هر سال نرم‌افزارمان را به‌روزرسانی کنیم و تمدید لایسنس آن‌هم حدود ۷۰۰ تا ۸۰۰ یورو هزینه دارد.

وضعیت تیم‌ملی در آستانه المپیک چطور است؟

با آمدن آلکنو حالا تغییرات بزرگی در تیم‌ملی به‌وجود آمده است. به‌هرحال، ایشان هم سبک کاری خودشان را دارند و با کارنامه فوق‌العاده‌ای به ایران آمدند. ما مسابقات ایتالیا را در پیش داریم که ۱۵ بازی به‌صورت متمرکز و قرنطینه در این کشور انجام می‌دهیم و همه کشور‌ها به این مسابقات به چشم تدارکات برای المپیک نگاه می‌کنند. آرمان فدراسیون ما امسال این است که تیم‌ملی در المپیک به روی سکو برود.

تیم‌ملی والیبال این روز‌ها از مشهدی‌ها خالی شده است. به‌نظرتان دلیل این مسئله چیست؟

حقیقت آن است که مشهد استعداد‌های خوبی در والیبال دارد؛ رشید یوسفی، امین علوی و... در یکی‌دو سال گذشته در اردو‌های مختلف بودند، اما واقعیت آن است که وقتی از مشهد تیمی در لیگ برتر وجود ندارد، این استعداد‌ها دیده نمی‌شوند. امیدوارم شرایطی فراهم شود که مشهد بازهم تیمی در لیگ برتر داشته باشد تا این بچه‌ها دیده شوند.