زیارت پیاده‌ امام رضا علیه‌السلام نماد عشق و اعلام وفادارى به ولایت

به گزارش شهرآرانیوز؛ اگرچه وقتی سخن از پیاده‌روی برای زیارت به میان می‌آید، ابتدا تصویر اربعین و مشایه در ذهن‌ها نقش می‌بندد، اما در ایران امام‌رضا (ع) و در فرصت‌های مختلف به‌ویژه دهه پایانی ماه صفر که به سالروز شهادت حضرت ثامن‌الحجج (ع) ختم می‌شود، سال‌هاست که زیارت با پای پیاده حتی از دورترین نقاط مرزی، رسم مردم شده است و از هفته‌ها و روز‌ها قبل از این ایام، کاروان‌هایی با پای عشق و دل، راهی زیارت حضرت خورشید می‌شوند. این رسم درکنار آثار فردی، اثرات اجتماعی و حتی تمدنی دارد. در بررسی این موضوع با حجت‌الاسلام‌والمسلمین سیدصادق موسوی‌شیرازی، استاد حوزه و مؤلف کتاب «تمام نهج‌البلاغه»، گفت‌و‌گو کرده‌ایم.

عاشق به قدر عشق، سختی‌ها را به جان مى‌خرد

موضوع زیارت مرقد‌های متبرک رسول اکرم (ص) و ائمه‌اطهار (ع) که در رأس مصادیق «أَحْیَاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ» هستند، به‌منزله زیارت آنها درحال حیات آن حضرات است؛ چنان‌که در زیارت حضرت امام‌رضا (ع) می‌خوانیم: «أشهد أنک تسمع کلامى و تردّ سلامى» یعنى گواهى می‌دهم که «سخنان من را مى‌شنوى و پاسخ سلام من را نیز مى‌دهى»، پس حرکت از هر سوى به‌طرف روضه مقدس رضوی به هر طریق ممکن، به معنى حرکت به‌سوى دیدار با امام (ع) است و طبیعى است که به میزان عشق، عاشق سختى‌ها را به جان مى‌خرد.

نشانه نفوذ ولایت در صمیم قلب

آنها که مشقت پیاده‌روى به حرم مطهر امام هشتم (ع) را تحمل و روز‌ها و هفته‌ها با پاى پیاده براى زیارت حضرت ثامن‌الحجج (ع) مسافتی طولانى را طى مى‌کنند و در این فصل گرم و زیر آفتاب سوزان با شوق و عشق عازم مشهد مقدس مى‌شوند، بى‌شک در صمیم قلبشان، ولایت جاى گرفته است و این همان معنی کلام امام‌صادق (ع) است که فرمودند: «شیعیان ما از مانده سرشت ما خلق شده‌اند و با آب ولایت ما، این سرشت عجین شده است.»

مهم آنکه این وابستگى، ناگسستنى است و نسل‌ها بعد نیز ان‌شاءالله ادامه دارد. همین حقیقت است که شیعیان را در طی تاریخ و باوجود تمامى فشار‌ها و سختى‌ها بلکه کشتارهاى وحشیانه عاشقان اهل‌بیت (ع) در گذشته و حال، مقاوم نگاه داشته است، بلکه روزبه‌روز بر تعداد شیعیان در جهان افزوده می‌شود و عشق به آنها را در گوشه‌گوشه جهان، متجلى‌تر می‌کند.

شبیه به اربعین

باید موضوع پیاده‌روى به‌سوى کربلاى معلا و به‌سوى مشهدالرضا (ع) را نماد عشق و اعلام وفادارى به سیدالشهدا (ع) و غریب‌الغربا (ع) دانست؛ گرچه پیاده‌روى به‌سوى کربلا در عاشورا و اربعین، مورد تشویق و تأکید ائمه (ع) و همواره رویه متعارف بزرگان دین و مراجع عظام در صد‌ها سال گذشته بوده است، ولى پیاده‌روى به‌سوى مشهد مقدس نیز همان پیام وفادارى به ثامن‌الحججِ اهل‌بیت (ع) را دارد و این به معنى کم بودن اجر آنها که با هواپیما، اتوبوس یا وسیله شخصى عازم مشهد مقدس مى‌شوند، نیست.

این پیاده‌روی، آتش جهنم را حرام می‌کند

پیمودن مسافت‌هاى طولانى و به جان خریدن سختى‌ها و حتى پذیرش خطرات و تجمع در ایام آخر ماه صفر، هم «شُهَدَاءَ عَلَى‌النَّاس» را مجسم مى‌کند و هم «لیکون الرسول علیکم شهیداً» را؛ چراکه پیامبر اکرم (ص) بر عملکرد امت در مودت ذى‌القربى به‌عنوان تنها خواسته و اجر رسالت خود، ناظر است.

این زیارت پیاده و تحمل سختی‌هایش، همچنین دل‌ها را به تحقق وعده امام‌جواد (ع) گرم می‌کند و به آنها انگیزه می‌دهد، وقتی فرمودند: «هیچ‌کس پدرم را زیارت نمی‌کند که متحمل سختی شود (از باران یا سرما یا گرما) مگر اینکه خداوند، بدن او را بر آتش جهنم حرام می‌کند.»

زیارت امام غریب (ع)، ثواب بیشتری دارد

محل استقرار ائمه‌اطهار (ع)، مدینه‌النبی (ص) و در جوار مرقد نورانی رسول خدا (ص) بوده است، مگر آنکه سبب شرایط خاص و گاهى به دلیل تبعید یا شهادت دور شده باشند، حتی در صورت دور شدن، امامان (ع) در اولین فرصت ممکن به مدینه بازگشته، مجالس درس و روشنگرى را برپا می‌کردند، لذا زیارت مضجع هر امامى که در شهر غربت شهید شده است و در فاصله دورترى از مدینه‌الرسول (ص) قرار دارد، ثواب بیشترى دارد.

پیامبر اکرم (ص) درباره مزار مطهر حضرت ثامن‌الحجج (ع) پیشگویى کردند و فرمودند: «قطعه‌اى از پیکر من در سرزمین خراسان به خاک سپرده خواهد شد.» زیارت حضرت على‌بن‌موسى‌الرضا (ع) از ثواب بسیار بیشتری برخوردار است و سبب شادى قلب پیامبر (ص) و حضرت فاطمه‌زهرا (س) می‌شود و اجر و پاداش آن را در روز حشر که «یَوْمَ لَایَنْفَعُ مَالٌ وَلَابَنُونَ» است، به زائر ایشان خواهند داد.

پناه دردمندان و بی‌کسان

زیارت امام‌رضا (ع) در دنیا نیز زندگى انسان را پربرکت و حاجت‌ها را برآورده می‌کند. بسیاری از افراد شیعه و غیرشیعه و مسلمان و غیرمسلمان که غرق در مشکلات گوناگون دنیوى بوده‌اند، همچنین کسانى که بیمارى‌هاى لاعلاج داشته‌اند و خالصانه به بارگاه ملکوتى امام‌رضا (ع) پناه برده‌اند، شبیه معجزه حاجت گرفته‌اند. علاوه‌بر اینها، این تجمع عظیم در بارگاه ملکوتى امام‌رئوف (ع)، زمینه آشنایى عاشقان اهل‌بیت (ع) با یکدیگر و نیز نشان عظمت تشیع درمقابل چشمان جهانیان است؛ همان هدفی که در حج بیت‌الله‌الحرام نیز دنبال می‌شود.

تأثیرات اجتماعی زیارت پیاده امام‌رضا (ع)

این حرکت خودجوش که در زمانی معین، جمعى از دلدادگان از شهر‌ها و روستاهاى مختلف، پیاده راه بیفتند و روز‌ها بلکه هفته‌ها یا بیشتر در این مسیر قرار بگیرند و در فضاى معنویت و تحت لوای عشق به امام‌رضا (ع) صمیمانه نشست‌وبرخاست کنند و دیگرانی نیز براى پذیرایى عاشقانه از آنها در طی مسیر، موکب‌هایى را برپا کنند، روحیه اخوت و برادرى را که ویژگى مسلمانى است، مجسم مى‌کند.

در دنیاى خودخواهى‌ها و پیروى از هواى نفس حاکم بر جوامع بشرى، این ازخودگذشتگى‌ها، ایثار‌ها و پذیرفتن سختى‌ها و مشقت‌ها ارزش بسیار زیادى دارد و براى دیگر ملت‌ها نیز سرمشق و الگو مى‌شود؛ چون به تعبیر قرآنی «لِتَکُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ»، امت اسلامى در هر عصر و زمان، باید پیشگام کارهاى خوب و روش‌هاى ارزشى باشد.

آثار بین‌المللی زیارت امام‌رضا (ع) در شرایط جنگی

زیارت امام رئوف (ع) در این شرایط خاص و بعد از فقدان جانسوز رهبر شهیدمان و ده‌ها شخصیت ارزشمند در میدان‌هاى نظامى، سیاسى و دیپلماسى، مى‌تواند به دشمنان پیام بدهد که ارکان جمهورى‌اسلامى هرگز با شهادت شخص اول و ده‌ها بلکه صد‌ها شخصیت برجسته‌اش سست نخواهد شد، بلکه استمرار مسیر ولایت و شهادت، ارث ائمه‌اطهار (ع) است و همان‌طور که پس از شهادت هر امام معصوم، بلافاصله امام معصوم دیگرى پرچم را بر دوش می‌گرفت، پس از شهادت رهبر عزیز انقلاب و دیگر شخصیت‌هاى ارزشمند نظام نیز هیچ خللى ایجاد نشد؛ نه در سطح رهبرى و نه در دیگر سطوح و افراد لایق جایگزین شدند؛ چنان‌که خبرگان رهبری زیر بمباران دشمنان و با تحمل خطرات جدى، رهبر لایق دیگرى را انتخاب کردند و چنان‌که می‌بینیم، امور کشور بدون کوچک‌ترین وقفه، ادامه یافته است و جنگ نیز با قوت و قدرت تمام مدیریت مى‌شود.

پیروزی از آن متقین است

نـظـامـیـان در مــیــدان نــظــامـى، دیپلمات‌ها در مــیــدان دیپلماسى، رسانه‌ها و همچنین مردم غیور و فداکار با حضور شبانه در میادین و خیابان‌ها، یک مجموعه واحد و منسجم هستند که راه را بر هرگونه اختلاف و تفرقه، بسته و عرصه را بر اختلاف‌آفرینان و تفرقه‌افکنان تنگ کرده‌اند و دشمن آمریکایى و صهیونى هر روز بیشتر در باتلاق جنگ، غرق و زرادخانه‌هایشان خالی می‌شود؛ همان‌طور که رهبر شهید انقلاب فرمودند «دوران بزن و دررو تمام شده است» و ادامه و پایان این جنگ در قبضه جمهورى‌اسلامى است و اکنون دیگر اعلام آتش‌بس ترامپ براى ایران ارزشى ندارد و پس از اعلام توقف آتش ازسوى دشمن، همچنان نیروهاى دلباخته نظامی، در میدان و مردم در خیابان، جنگ را ادامه داده‌اند. بی‌شک پیروزى و نصرت الهى از آن متقین خواهد بود.