نمایشگاه «نقش هشتم»؛ روایت تصویری هنرمند مشهدی از امام رضا (ع) و خدمت به زائران

به گزارش شهرآرانیوز، همزمان با روز‌های پایانی ماه صفر و فرارسیدن سالروز شهادت امام رضا (ع)، نمایشگاه «نقش هشتم» با محوریت فرهنگ رضوی، حرم مطهر رضوی و جلوه‌هایی از خدمت‌رسانی به زائران در نگارخانه رضوان مشهد برپا شده است؛ مجموعه‌ای که در آن، روایت تصویری یک هنرمند مشهدی از امام رضا (ع)، حرم مطهر و حال‌وهوای زیارت در قالب آبرنگ و آب‌مرکب پیش روی مخاطبان قرار گرفته است.

مجتبی صابری، متولد سال ۱۳۶۷، فعالیت هنری خود را از سال ۱۳۸۳ آغاز کرده و حوزه اصلی فعالیتش کاریکاتور چهره است. او تاکنون در نمایشگاه‌های مختلف انفرادی و گروهی حضور داشته و آثارش در جشنواره‌های داخلی و بین‌المللی نیز ارائه شده است. صابری در جشنواره‌هایی از کشور‌های ترکیه، اسپانیا، فرانسه و چین حضور داشته و موفق به کسب جوایزی شده است.

از جمله سوابق اخیر این هنرمند می‌توان به کسب مقام اول جشنواره «هولوساید» و دریافت جایزه ویژه جشنواره «ترامپیست» تهران در بخش کارتون و کاریکاتور اشاره کرد. همچنین حدود دو سال پیش، نمایشگاه انفرادی «رخ به رخ» با موضوع کاریکاتور چهره و با ارائه آثاری از شخصیت‌های سیاسی، مذهبی، فرهنگی، هنری و ادبی از سوی او برگزار شده است.

نمایشگاه «نقش هشتم»، اما تجربه‌ای متفاوت برای این هنرمند محسوب می‌شود؛ چراکه نخستین نمایشگاه انفرادی او با محوریت موضوعات آیینی و مذهبی است و در آن، برای نخستین بار به شکل جدی از تکنیک‌های آبرنگ و آب‌مرکب استفاده کرده است.

صابری در گفت‌و‌گو با خبرنگار شهرآرانیوز درباره شکل‌گیری این مجموعه اظهار کرد: حدود سه سال روی این آثار کار کرده‌ام و در مجموع بیش از ۱۰۰ اثر در این زمینه خلق شده که از میان آنها حدود ۴۳ اثر برای نمایشگاه انتخاب شده است.

وی افزود: حدود ۸۰ درصد آثار نمایشگاه با تکنیک آبرنگ و ۲۰ درصد با تکنیک آب‌مرکب اجرا شده و آثار در ابعاد مختلف ارائه شده‌اند.

این هنرمند مشهدی ادامه داد: این نخستین تجربه جدی من در زمینه آبرنگ بود و پیش از این حتی در کلاس آبرنگ نیز شرکت نکرده بودم. خداوند این توفیق را به من داد که بتوانم این مسیر را تجربه کنم و مجموعه‌ای با موضوع امام رضا (ع) و حرم مطهر رضوی خلق کنم.

صابری با اشاره به نقش مؤسسه آفرینش‌های هنری آستان قدس رضوی در برگزاری این نمایشگاه گفت: این نمایشگاه با کمک مؤسسه آفرینش‌های هنری آستان قدس رضوی برگزار شد و آنها در مسیر آماده‌سازی و ارائه آثار کمک زیادی به من کردند تا بتوانم این مجموعه را به مرحله نمایش عمومی برسانم.

از روایت خدمات حرم تا تصویر حرم قدیم و امروز

وی درباره موضوعات آثار نمایشگاه «نقش هشتم» گفت: محور اصلی مجموعه متناسب با دهه پایانی ماه صفر، امام رضا (ع) و حرم مطهر رضوی است؛ البته همه آثار مستقیماً خود حرم را نشان نمی‌دهند و تلاش کرده‌ام موضوعات مختلف مرتبط با حرم و فرهنگ رضوی را از زاویه‌های متفاوت روایت کنم.

صابری افزود: بخشی از آثار به خدماتی اختصاص دارد که در حرم مطهر رضوی به زائران ارائه می‌شود؛ از کفشداری و فرش‌داری گرفته تا خدمات مربوط به ویلچر و دیگر فعالیت‌هایی که خادمان برای خدمت‌رسانی به زائران انجام می‌دهند.

وی ادامه داد: بخش دیگری از آثار نیز به حرم قدیم و حرم امروز اختصاص دارد. خیلی از افراد شاید تصویر دقیقی از حرم قدیم نداشته باشند. من با جست‌و‌جو در آرشیو‌ها و بررسی تصاویر گذشته تلاش کردم حرم قدیم و حرم امروز را در کنار هم قرار دهم و نشان دهم که این مجموعه در طول سال‌ها چه تغییراتی داشته و از چه شرایطی به وضعیت امروز رسیده است.

این هنرمند درباره سابقه فعالیت خود در حوزه کاریکاتور نیز گفت: حوزه اصلی فعالیت من همچنان کاریکاتور چهره است و در این زمینه نمایشگاه‌های مختلفی داشته‌ام. در کنار نمایشگاه‌های انفرادی، در جشنواره‌های داخلی و خارجی زیادی هم شرکت کرده‌ام و خوشبختانه در سال‌های اخیر جوایزی نیز به دست آورده‌ام.

وی بیان کرد: در یک سال گذشته دو، سه مقام اول و دوم در جشنواره‌های مختلف کسب کردم که یکی از مهم‌ترین آنها مقام اول جشنواره «هولوساید» بود. همچنین حدود دو ماه پیش در جشنواره «ترامپیست» که در تهران برگزار شد، در بخش کارتون و کاریکاتور جایزه ویژه دریافت کردم.

هنر؛ زبانی برای روایت فرهنگ رضوی و میزبانی از زائر

صابری با تأکید بر نقش هنر در ترویج فرهنگ رضوی اظهار کرد: یکی از رسالت‌های هنرمندان، به‌ویژه هنرمندان مشهدی، میزبانی فرهنگی از زائران است. من اگرچه حوزه اصلی کارم کاریکاتور است، اما تلاش کردم به اندازه توان خودم از طریق هنر، هم دینم را به هنر و هم دینم را به شهر مشهد و امام رضا (ع) ادا کنم.

وی افزود: گاهی یک اثر هنری می‌تواند باعث شود مخاطب به موضوعی توجه کند که پیش از آن ندیده است. برای مثال یکی از دوستانم بعد از دیدن یکی از آثار گفت که اصلاً نمی‌دانسته حرم از آن زاویه و با آن شکل دیده می‌شود و دو گلدسته در آن قاب قرار می‌گیرند.

صابری ادامه داد: به نظرم همین اتفاق یک تلنگر است. اگر یک اثر باعث شود مخاطب با دقت بیشتری به حرم، خدماتی که در آن ارائه می‌شود یا اتفاقاتی که در فضای زیارت رخ می‌دهد نگاه کند، هنر توانسته است اثر خودش را بگذارد.

وی گفت: حتی یکی از مخاطبان نوشته بود که با دیدن آثار احساس کرده یک بار دیگر زیارت کرده است. برای من این اتفاق ارزشمند است و نشان می‌دهد اثر هنری می‌تواند فراتر از یک تصویر، حس و تجربه‌ای را به مخاطب منتقل کند.

این هنرمند با اشاره به ادامه فعالیت‌های خود در حوزه هنر مذهبی بیان کرد: در حوزه محرم نیز مشغول خلق آثاری با تکنیک رنگ روغن هستم و اگر توفیق داشته باشم، امیدوارم در سال‌های آینده بتوانم این مجموعه را کامل کنم و از آن نیز نمایشگاهی ارائه دهم.

وی تأکید کرد: برای ترویج فرهنگ دینی و رضوی لازم نیست همه هنرمندان حتماً درباره حرم اثر خلق کنند. هر هنرمند می‌تواند به شیوه خودش اتفاقات ارزشمند فرهنگی و اجتماعی را روایت کند؛ این کار می‌تواند در نقاشی، نگارگری، شعر و ادبیات، داستان یا دیگر قالب‌های هنری انجام شود.

حمایت از هنرمندان، زمینه‌ساز خلق آثار فاخر

صابری در ادامه درباره وضعیت هنر در مشهد و چالش‌های پیش روی هنرمندان اظهار کرد: هنر با چالش‌های زیادی مواجه است و متأسفانه در برخی موارد آن‌طور که باید به آن بها داده نمی‌شود.

وی افزود: برگزاری نمایشگاه هزینه‌های زیادی دارد؛ از قاب و پاسپارتو گرفته تا هزینه مواد و ابزار هنری و آماده‌سازی آثار. بسیاری از هنرمندان توان تأمین همه این هزینه‌ها را ندارند و همین مسئله می‌تواند مسیر فعالیت هنری آنها را دشوار کند.

این هنرمند مشهدی با اشاره به حمایت مؤسسه آفرینش‌های هنری آستان قدس رضوی گفت: خوشبختانه برای من این فرصت فراهم شد که با حمایت مؤسسه آفرینش‌های هنری بتوانم این نمایشگاه را برگزار کنم. این حمایت هم از نظر مادی و هم از نظر معنوی اهمیت زیادی داشت و باعث شد بتوانم با آرامش بیشتری روی کارم تمرکز کنم.

در ادامه حتما بخوانید پیام مدیرکل دفتر موسیقی برای عضویت ۲ هنرمند ایرانی در گرمی

صابری در مورد دغدغه‌های هنرمندان ادامه داد: بسیاری از دوستان هنرمند من معتقدند که هنر باید شغل دوم باشد، چون هنرمند برای خلق یک اثر به آرامش فکری نیاز دارد. وقتی فرد دائماً دغدغه اجاره خانه، قسط، درآمد و هزینه‌های زندگی را داشته باشد، نمی‌تواند با ذهنی آرام اثر فاخر خلق کند.

وی خاطرنشان کرد: در چنین شرایطی ممکن است. هنر بیشتر به یک منبع درآمد برای گذران زندگی تبدیل شود، در حالی که برای تولید یک اثر ماندگار، هنرمند باید فرصت فکر کردن، تجربه کردن و یاد گرفتن داشته باشد.

صابری گفت: امیدوارم حمایت از هنرمندان بیشتر شود تا آنها بتوانند با آرامش بیشتری فعالیت کنند و آثار ارزشمندتری خلق شود.

وی در پایان اظهار کرد: من خودم را همچنان در حال یادگیری می‌دانم. معتقدم همین که انسان کار می‌کند و هر بار قدمی رو به جلو برمی‌دارد، یک پیشرفت است. تلاش من این است که به اندازه توانم دینم را به هنر، مشهد و فرهنگ رضوی ادا کنم و امیدوارم بتوانم در این مسیر قدم‌های بیشتری بردارم.